De ene geneesheer is de andere niet
Je bent hier:

De ene geneesheer is de andere niet

Laatst gewijzigd op: 13/11/2015

Deel dit artikel:

Tijdens je beroepsloopbaan kan je in contact komen met drie soorten geneesheren:

de arbeidsgeneesheer, de adviserend geneesheer en de controlearts. Wanneer komen zij tussenbeide en welke rol spelen ze?

 

Verschillende bevoegdheden en taken

De geneesheer die je het best kent, is uiteraard je huisarts. Dat is de arts die je normaal gesproken het vaakst ontmoet en die je behandelt wanneer je ziek bent. In andere omstandigheden kan je echter in contact komen met geneesheren met totaal verschillende bevoegdheden en taken.

 

De arbeidsgeneesheer

De arbeidsgeneesheer werkt voor een interne of externe dienst voor preventie en bescherming op het werk. Hij is doctor in de geneeskunde met een specialisatie in arbeidsgeneeskunde.

Officieel wordt hij "preventieadviseur-arbeidsgeneesheer" genoemd. Zijn statuut is wettelijk bepaald en zijn opdracht bestaat er niet in je te verzorgen.
Opmerkelijk is dat de arbeidsgeneesheer je niet arbeidsongeschikt kan verklaren. Dat is namelijk de taak van je huisarts of je behandelende arts (bijvoorbeeld in het ziekenhuis).

De arbeidsgeneesheer helpt bedrijven bij het nemen van maatregelen om gezondheidsrisico's voor hun werknemers te voorkomen. Hij is ook verantwoordelijk voor het gezondheidstoezicht.

De medische onderzoeken die hij uitvoert, hebben niet enkel tot doel na te gaan of je — op medisch vlak — in staat bent je werk uit te voeren, maar ook om elke verslechtering van je gezondheidstoestand als gevolg van je werk te voorkomen (periodieke onderzoeken).

De arbeidsgeneesheer kan aanbevelingen formuleren aan het adres van je werkgever, bijvoorbeeld over de beste manier om je gezondheid te beschermen. Hij kan onder andere voorstellen je werkpost of je takenpakket aan te passen wanneer je gezondheidstoestand dat vereist. Als geneesheer moet hij steeds het medisch geheim respecteren. Hij mag dus geen medische informatie aan je werkgever bezorgen.

De arbeidsgeneesheer speelt ook een belangrijke rol wanneer je om gezondheidsredenen afwezig bent op het werk. Als je onderworpen bent aan gezondheidstoezicht, zal je gevraagd worden de arbeidsgeneesheer te bezoeken indien je langer dan vier opeenvolgende weken ziek bent geweest (onderzoek voorafgaand aan de werkhervatting).

Je kan ook op eigen initiatief tijdens je arbeidsongeschiktheid om een gesprek vragen, bijvoorbeeld als je vragen hebt over de mogelijke gevolgen van je ziekte op je beroepsactiviteit (bezoek voorafgaand aan de werkhervatting). De arbeidsgeneesheer kan dan helpen om je klaar te stomen voor je werkhervatting. Ook kan je een afspraak maken met de arbeidsgeneesheer wanneer je gezondheidsproblemen ervaart die het gevolg zijn van je job (spontane consultatie). Het gaat dan over een gewoon bezoek en geen medisch onderzoek om je arbeidsgeschiktheid te beoordelen.

In geval van onenigheid over een beslissing tot arbeidsongeschiktheid kan je als werknemer een beroep indienen bij een 'geneesheer-arbeidsinspecteur'. Dit is een ambtenaar verbonden aan een Externe Directie Toezicht op het Welzijn op het Werk (arbeidsinspectie). In geval van beroep moet de geneesheer-arbeidsinspecteur drie partijen horen: de werknemer, zijn behandelend arts en de arbeidsgeneesheer. Op het einde van de procedure stemmen de drie geneesheren over de arbeidsgeschiktheid van de werknemer.

 

De adviserend geneesheer

De adviserend geneesheer is een geneesheer gespecialiseerd in verzekeringsgeneeskunde en lichamelijke schade. De meeste adviserend geneesheren werken voor een ziekenfonds of een verzekeringsmaatschappij.

Ziekenfondsen

Wanneer je arbeidsongeschikt verklaard wordt, gaat de adviserend geneesheer van het ziekenfonds na of je beantwoordt aan de voorwaarden om een vergoeding van het ziekenfonds te ontvangen.

Hij kan je daarvoor uitnodigen op zijn kabinet, je medische gegevens (van je behandelende geneesheer of huisarts) onderzoeken, of je aan een medisch onderzoek onderwerpen. Op basis daarvan bepaalt hij of je arbeidsongeschiktheid al dan niet gerechtvaardigd is volgens de criteria van het ziekteverzekeringssysteem. Net als de arbeidsgeneesheer mag de adviserend geneesheer geen behandeling voorschrijven. Hij kan je begeleiden bij de werkhervatting en samen met jou bekijkenhoe je dit het best aanpakt. Ook hij is gebonden door het medisch beroepsgeheim. Hij moet dus een beslissing nemen, maar mag geen medische informatie meedelen aan je ziekenfonds.

 

Verzekeringsmaatschappijen

De adviserend geneesheer van de private verzekeringen komt tussenbeide in de nasleep van een arbeidsongeval. Hij heeft geen beslissingsbevoegdheid, maar een adviserende rol ten aanzien van de verzekeringsmaatschappij. In tegenstelling tot de andere soorten artsen, is hij niet gebonden aan het medisch geheim. Ook is hij niet onafhankelijk, maar werkt hij in opdracht van de verzekeringsonderneming. Aangezien hij niet onafhankelijk is, kan hij dus ook worden teruggefloten door de verzekeringsmaatschappij. Na een arbeidsongeval komt de adviserend geneesheer van de verzekeringen tussenbeide om je gezondheidstoestand of lichamelijke letsels te beoordelen. De verzekeringsonderneming zal op basis van zijn verslag de ernst van de schade bepalen (en het bedrag van de vergoeding).

Concreet kan hij:

is overgaan tot een of meerdere medische onderzoeken;

• beslissen over de noodzaak van bepaalde medische zorgen;

• bepalen wanneer het slachtoffer het werk gedeeltelijk of volledig kan hervatten;

• het moment bepalen waarop de letsels gestabiliseerd zijn (de consolidatiedatum) en beoordelen welke blijvende letsels daaruit voorvloeien;

• de graad van blijvende ongeschiktheid bepalen, rekening houdend met de kwetsuren maar ook met de leeftijd, de beroepskwalificatie, de mogelijkheden voor werkhervatting, enz.

 

De controlearts

Wanneer je afwezig bent wegens gezondheidsredenen, moet je je werkgever hiervan op de hoogte brengen. De werkgever kan jouw arbeidsongeschiktheid laten controleren door een geneesheer van zijn keuze. Dit noemt men een "controlearts". Deze arts komt meestal tussenbeide tijdens de periode van ongeschiktheid die gedekt wordt door de betaling van het gewaarborgd loon door de werkgever. Hoewel hij door de werkgever wordt gemachtigd en betaald, is hij wel onafhankelijk. Daarom moet hij systematisch een verklaring van onafhankelijkheid voorleggen, opgesteld in twee exemplaren (één voor de werknemer en één voor de werkgever). Net zoals de arbeidsgeneesheer is ook hij gebonden door het medisch beroepsgeheim. De opdracht van de controlearts is bij wet bepaald. Hij komt bij je langs of laat jou bij zich komen in een medisch kabinet.

In dit laatste geval vallen de verplaatsingskosten ten laste van je werkgever. Hij kan je een reeks vragen stellen, bijvoorbeeld over de geneesmiddelen die je inneemt en over de symptomen waaraan je lijdt. Hij kan eveneens een kort medisch onderzoek uitvoeren, maar mag geen diagnose stellen, noch een advies uitbrengen over de behandeling die door jouw behandelend arts werd voorgeschreven. Zijn taak bestaat erin te beoordelen of jouw afwezigheid op het werk vanuit medisch oogpunt gerechtvaardigd is. Hij kan van mening zijn dat je afwezigheid enkel gerechtvaardigd is voor een kortere periode dan vermeld op je geneeskundig getuigschrift. Als de adviserend geneesheer besluit dat je afwezigheid ongerechtvaardigd is, dan moet je de volgende werkdag het werk hervatten. Doe je dat niet, dan loop je het risico ongerechtvaardigd afwezig te zijn, tenzij je zijn beslissing betwist.

 

Betwisting

Als je de beslissing van de controlearts wil betwisten, moet de controlearts je werkgever hiervan op de hoogte brengen.

Vervolgens wordt er een arbitrageprocedure opgestart. Tijdens deze procedure wordt een beroep gedaan op een vijfde categorie van geneesheer: de "arts-scheidsrechter". Op de website van de FOD Werkgelegenheid vind je een lijst van erkende artsen-scheidsrechters. Je bent niet verplicht om een van de artsen op deze lijst te gebruiken, maar de lijst biedt wel de garantie dat de gekozen geneesheer beantwoordt aan de wettelijk bepaalde eisen (minimum vijf jaar praktijkervaring).

Opgelet: indien de arts-scheidsrechter je ongelijk geeft, moet je zelf voor de procedurekosten opdraaien.

 

Bronnen:

PreventActio, www.ateliersdesdroitssociaux.be, RIZIV, FOD Werkgelegenheid