Werken met kwartsstof – Stof tot nadenken!
Je bent hier:

Werken met kwartsstof – Stof tot nadenken!

Laatst gewijzigd op: 22/04/2022

Deel dit artikel:

U stelt uw medewerkers te werk in de bouwsector. Dan werken ze waarschijnlijk regelmatig in stoffige omstandigheden. Het inademen van stof kan echter schadelijk zijn voor de gezondheid.

Het is gekend dat het inademen van fijn stof dat kristallijn silica bevat, longschade waaronder  silicose kan veroorzaken.

 

Wat is kwartsstof?

Kwarts is de meest voorkomende vorm van kristallijn silica. Het aanwezig in zand en in natuurlijke gesteenten. Bijgevolg dus in vele bouwmaterialen zoals glas, keramiek, baksteen, mortel,…

 

Een aantal beroepsgroepen hebben dagelijks met kwartsstof te maken, onder meer:

  • stratenmakers (leggers van klinkers, boordstenen) en asfaltwerkers
  • metselaars
  • dakwerkers
  • vloerders
  • glasindustrie
  • keukenbouwers…

 

De gezondheidsrisico’s van silica

Veruit de voornaamste blootstellingsroute van silica is via de ademhaling.

Silicose of mijnwerkerslong, één van 's werelds oudst bekende beroepsziektes, is het voornaamste gezondheidseffect veroorzaakt door inadembaar kristallijn silica.

Naast silicose worden nog enkele andere aandoeningen in verband gebracht met blootstelling aan inadembaar kristallijn silica: longkanker, bepaalde auto-immuunziektes zoals reumatoïde artritis en chronische bronchitis.

 

Maatregelen

De werkgever moet ervoor zorgen dat de blootstelling aan schadelijk stof, zoals kwartsstof, onder een vastgestelde hoeveelheid blijft. +

Men kan ervan uitgaan dat als men veel stof ziet vrijkomen in de lucht, dat dan de grenswaarde overschreden wordt.

  1. Eliminatie oftewel ervoor zorgen dat er niet meer met silica wordt gewerkt.

Voorbeeld: het gebruik van plastic in de plaats van betonnen boordstenen

  1. Substitutie of vervanging betekent dat je op zoek gaat naar een ander werkmiddel met gelijkaardige werkingseigenschappen maar zonder of met een minder negatieve veiligheids- en gezondheidsimpact.

Voorbeeld: halve tegels op maat bestellen bij de leverancier zodat ze niet geslepen hoeven te worden

  1. Technische maatregelen: Collectieve beschermingsmiddelen, bronafzuiging, …

Voorbeeld: watertoevoer kan worden ingezet om het ontstane stof te doen neerslaan

  1. Organisatorische maatregelen:

Voorbeeld: taakrotatie waarbij werknemers niet continu dezelfde taak uitvoeren, extra aandacht voor proper sanitair en goede hygiëne bij eten en drinken.

  1. Persoonlijke beschermingsmiddelen: In het geval van silica vertaalt zich dit in ademhalingsbescherming die voldoende bescherming biedt. Dit kan door het gebruik van FFP3 stofmaskers (wegwerp), half- of volgelaatsmaskers met P3 stoffilters, of met en volgelaatsmasker/-kap in overdruk (zgn. airstreamhelm) met P3 filter.

 

Informeer uw werknemers!

Opleiding is een belangrijke maatregel wanneer men met chemische producten werkt.

Geef uw werknemers informatie over de gezondheidseffecten van inadembaar kristallijn silicastof.

Geef duidelijke instructies over het gebruik van de PBM en werkkledij.

Opleiding rond het toepassen van de  correcte technieken is noodzakelijk.

Infosessies over het onderhoud van de werkplek, het gebruikte materiaal en de PBM’s

 

Het gezondheidstoezicht

Wanneer uit de risicoanalyse blijkt dat werknemers zijn blootgesteld aan het risico van inadembaar kristallijn silica zullen zij jaarlijks een medisch onderzoek krijgen.

Tijdens het medisch onderzoek informeren we de werknemers over het gevaar van werken met silica. Er wordt gewezen op het nut van arbeidshygiënische maatregelen om de stofblootstelling en dus ook het risico op nefaste gezondheidseffecten te verminderen. Ook het belang van een correct gebruik van persoonlijke beschermingsmiddelen wordt toegelicht.

Verder worden er symptomen bevraagd en een klinisch onderzoek uitgevoerd. Jaarlijks wordt ook een longfunctietest afgenomen.

De dienst Risicobeheer van Premed kan steeds ingeschakeld worden om risicoanalyse uit te voeren en/of om advies te geven over preventiemaatregelen.

Bekijk zeker onze brochures op het Premed Extranet.